Niet klagen over geen geld of tijd. Hup, gewoon dóen!

Screen Shot 2015-01-21 at 00.23.44

In de NRC van 17 januari stond een mooi interview met Theo Wismans over 40 jaar leraar zijn. Geschreven door Gijsbert van Es in het kader van de serie “De derde helft”.

Naam: Theo Wismans (1952)
Woont: in Heerlen
Was: Leraar Levensbeschouwing op een school voor havo/vwo
Is: Leraar Gelukskunde op het Brandenberg College, een vmbo-school in Landgraaf

„Dit is mijn veertigste schooljaar als leraar. Nog twee jaar, dan is het voorbij. Elke week heb ik 400 kinderen in m’n lokaal. De leerlingen van de onderbouw, klas 1 en 2, zie ik allemaal, één uur in de week.

„Ik heb geworsteld met het vooruitzicht dat ik straks geen les meer geef. Al dat jonge volk om me heen, dat is mijn leven. Als je eenmaal de zestig bent gepasseerd, gaat je hoofd vanzelf naar je 65-ste staan. Dan ga je nadenken. Mijn leven wordt straks anders. Maar hoe?
„Niet dat ik ervan wakker lig of zo – dat niet. Het is meer: ik zie zo ontzettend veel kansen, mogelijkheden, dingen die ik kan oppakken. Het is moeilijk kiezen. Zo heb ik altijd gewerkt. Positief zijn. Niet klagen over regeltjes, over geen geld, geen tijd. Hup, gewoon dóen!
„Er zijn in het onderwijs zoveel prachtige dingen gaande waarover je weinig in de krant leest. Ik ben constant op zoek en in gesprek met de vernieuwers. Ik ga naar conferenties, ik struin het internet af, ik ben actief op Facebook, Twitter, LinkedIn. Ik zit regelmatig bij Seats2Meet in Utrecht, waar creatieve geesten samenkomen.

„Bijna vijfendertig jaar heb ik het vak levensbeschouwing gegeven. Ik ben christelijk, een gelovig mens. Met het instituut ‘kerk’ heb ik niet zoveel. Geloven is voor mij een zoektocht, het is geen kwestie van zekerheden en dogma’s. Vrijwel dagelijks lees ik een gedicht van Huub Oosterhuis. Elk jaar gaan mijn vrouw en ik een keer naar de monniken van Taizé. Als ik daar die honderden jonge mensen zie en hoor, mediterend, zingend, dan lopen de tranen me over de wangen. Dat raakt me diep.
„Wanneer leraar levensbeschouwing je vak is, dan móet je ook wel zoekend in het leven staan. Je kunt niet tegen die kinderen zeggen: kijk, zo zit het, met God en zo, leer dit of dat maar uit je hoofd en klaar. Zo heb ik nooit gewerkt – en zeker in deze tijd past dat niet meer.

„In 2008, 2009 raakte ik in gesprek met allerlei fantastische mensen over wat je kinderen door mijn vak nu écht kunt meegeven, wat je in hen kunt oproepen, kunt wakker maken. En dat is: dat ze zich ontplooien tot gelukkige mensen. En hoe wordt een mens gelukkig? Door andere mensen gelukkig te máken.
„Zo sta ik zelf in het leven en dat blijkt ook uit alle wetenschappelijke studies die je erop kunt naslaan: een mens is een sociaal wezen en ontleent z’n levensgeluk aan de liefde en zorg voor z’n medemens. Als je dat op kinderen kunt overbrengen – dat ze zich ervan bewust worden dat hun geluk uit sociale dingen voortkomt – dan heb je eraan bijgedragen dat ze zoiets kunnen ontwikkelen als een positieve levensvisie.
„Daarom staat mijn lesuur nu als Gelukskunde in het lesroooster. Met twee anderen heb ik er een schoolboekje over geschreven, dat een grote educatieve uitgeverij heeft uitgegeven. Dit werkboek is de basis voor mijn lessen.
„Zelf heb ik nog veel meer materiaal voor handen: gedichten, teksten van liedjes, afbeeldingen, stukjes uit de krant. Ik deel een A4’tje uit en dan gaan we aan het werk. Dan praten we daarover met elkaar. Met films en YouTube-dingen doe ik nog maar weinig; daar zitten ze de hele dag al naar te staren. Práten met elkaar, praten over je gevoelens en moeilijke dingen, zélf nadenken – daar werken we aan samen.

„Intussen ben ik zelf al een aardig eindje op streek met een plan om straks mijn eigen ‘derde helft’ vorm te geven. Het idee kreeg ik een jaar of twee geleden, op een TEDx Youth-conferentie in Amsterdam. Daar kwam ik in contact met de mensen achter de beweging Operation Education. Ken je die? Moet je eens naar kijken op internet. Ongelofelijk, wat een energie zit daar! Allemaal mensen die zien hoe je het onderwijs moet en kunt veranderen, omdat de samenleving nu eenmaal een razendsnelle ontwikkeling doormaakt.
„Welke ontwikkeling? O, er gebeurt zo ontzettend veel tegelijk. Internet veroorzaakt een revolutie. Het brengt mensen bij elkaar die elkaar eerder nooit zouden zijn tegengekomen. Het maakt informatie en kennis toegankelijk voor iedereen, op elk moment. Op die netwerksamenleving moet je kinderen voorbereiden.
„De leerlingen van nu zullen straks misschien wel tot hun zeventigste, of nog langer, moeten werken. Dat kunnen ze ook heel goed, als je maar de nadruk legt op hun persoonlijke ontwikkeling, ontplooiing van hun talent. Je moet ze ‘leren leren’, want dat zullen we hun hele leven moeten doen.
„In het onderwijs moeten we dus niet langer uitgaan van structuren en systemen en organisaties, van cijferlijsten en afrekencultuur, maar van talenten. De samenleving heeft bouwvakkers nodig; zorg er dan voor dat je kinderen laat ontdekken of ze daar goed in zijn, en als ze dat talent hebben: laat hen zich dan zo ontwikkelen dat ze verdomd goeie bouwvakkers worden en daar apetrots op zijn. Vakmensen! En dat geldt voor elk beroep.

„De rol die ik voor mezelf in de toekomst zie weggelegd is: scholen en bedrijven bij elkaar brengen om samen de schouders te zetten onder de transitie die de hele samenleving doormaakt. Ik wil een ‘hub’ oprichten, een werkplek, een kantoortje waar alle lijntjes van vernieuwers hier in Limburg samenkomen. Ik heb een netwerk. Ik heb de steun van het bestuur van mijn school, van allerlei mensen en organisaties, hier in de regio, in het hele land, tot en met de staatssecretaris, Sander Dekker; ook die kun je gewoon mailen en dan krijg je antwoord.

„Er gebeuren zo ontzettend veel spannende dingen, zo bijzonder allemaal. Je moet er wel een antenne voor hebben, de kansen zien, de mensen weten te vinden. En dat kan ik. Alleen, de leerlingen zal ik straks missen. Maar daar verzin ik nog wel wat op.”

1 Comment
  1. José 3 jaar ago

    Prachtig, inspirerend stuk!

Leave a reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

©2017 United4Education - onderwijs waarvan we dromen

X
- Enter Your Location -
- or -

Log in with your credentials

or    

Forgot your details?